براساس آخرین شماره از سری گزارشهای اداره اطلاعات انرژی آمریکا درباره بازار نفت بدون ایران، در ژوئیه و آگوست سال جاری میلادی، ایران روزانه 4/3 میلیون بشکه سوخت مایع تولید کرده که 8/2 میلیون بشکه از آن، نفت خام بوده است. این رقم حدود 700هزار بشکه کمتر از میانگین سهساله تولید نفت خام ایران به […]
مساله بنزین به یکی از اصلیترین مباحثات سیاسی-اقتصادی ایران مبدل شده است اگر تنها یک کالا باشد که تا همین چند سال قبل بیش از «پنج میلیارد دلار» صرف واردات آن فقط در یک سال شود، یک رئیسجمهور برنامه افزایش قیمت آن را به دو مجلس ببرد و هر بار « ناکام» بازگردد، و رئیسجمهور […]
نگاهی به تصمیمات بنزینی سالهای اخیر دولت و مجلس هشتم آذرماه 1377، وقتی سیدمحمد خاتمی دومین لایحه بودجه خود را تقدیم مجلس پنجم کرد، از تصمیمی پردهبرداری شد که اجرایی کردن آن، یکی از اصلیترین پاشنه آشیلهای اقتصاد ایران تاکنون به شمار میرود: «قیمت بنزین.» پیشنهاد دولت هفتم این بود که «برای مصارف بیش از […]
مصائب تولید و توزیع پرحاشیهترین فرآورده نفتی در ایران از زمان اختراع پمپ بنزین و تولید انبوه خودرو در آمریکا، بنزین روزگاری را در این کشور پشت سر گذاشت که شاید بتوان گفت کمابیش بسیاری کشورها و از جمله ایران نیز آن را تجربه کردهاند: رشد مصرف بنزین در برخی دههها، افزایش قیمت آن و […]
از نفت تقطیری تا بنزین بدون سرب ساعت چهار صبح یک روز سرد زمستانی در سال 1885 میلادی، فروشندهای در شهر فورتوین ایالت ایندیانا در آمریکا، مثل هر روز صبح از خواب بیدار شد تا برای رفتن به سر کار حاضر شود.1 در حین آماده شدن به صرافت افتاد تا مقداری آب برای نیاز روزمره […]
حاشیه و متن قراردادهای نفتی از ناصرالدینشاه تاکنون بیش از یک قرن قبل، وقتی ناصرالدینشاه با وساطت میرزا حسینخان سپهسالار، امتیاز معادن ایران را به بارون جولیوس رویتر، بنیانگذار خبرگزاری رویترز واگذار کرد، احتمالاً هرگز تصور نمیکرد راهی که در واگذاری امتیاز معادن و از جمله نفت آغاز کرده است، روزی به بحث اول رسانههای […]
کمبارش و کمآب بودن ایران، نهتنها بر وضعیت رفاه مردم تاثیرگذار بوده است، بلکه برخی معتقدند ساختارهای سیاسی و اقتصادی کشور نیز از این مساله تاثیر پذیرفته است. «نظریه کمآبی» به این مساله میپردازد و برای تبیین وضعیت نظامهای حاکم بر ایران نیز به کار گرفته شده است. به طور خاص، محمدعلی همایون کاتوزیان در […]
آب، الماس هزاره سوم؟ «پارادوکس آب و الماس» یک مساله چندصدساله در اقتصاد به شمار میرود: چرا با وجود آنکه آب حیاتیتر از الماس و مایه حیات است، بهایش در مقابل الماس ناچیز به شمار میرود؟ هرچند قدمت این سوال، به زمان آدام اسمیت برمیگردد، آشنایی با مفهوم «مطلوبیت» پاسخ دادن به آن را برای […]
سالهاست کسی شاهد افتتاح فاز جدیدی در پارس جنوبی نبوده است اردیبهشت و خرداد هم گذشت و هیچ کدام از طرحهای «35ماهه» پارس جنوبی به انجام نرسیدند؛ طرحهایی با مجموع ارزش حدود 5/29میلیارد دلار که قرار بود ظرف مدت 35 ماه از خرداد 89، توسعه بزرگترین میدان گازی جهان را با توان شرکتهای داخلی رقم […]
سهم ما و قطر از یک میدان مشترک گازی گزارش جدید بریتیش پترولیوم نشان میدهد ایران اکنون دارنده بزرگترین ذخایر گاز جهان به شمار میرود. تجدیدنظر در ذخایر گاز روسیه با توجه به تعاریف استاندارد غربی (که در آن ذخایر گاز بر مبنای حجم گاز قابل برداشت به لحاظ فنی و اقتصادی محاسبه میشوند) موجب […]